04-12-2021 - Brieven uit Spanje: twee boekpresentaties in Instituto Cervantes en Melly

In de jaren zestig van de vorige eeuw tekent de Nederlandse staat een contract met de toenmalige Spaanse dictator Franco zodat Spaanse migranten kunnen werken in Nederland. Vele Spanjaarden vertrekken naar Nederland en gaan aan de slag bij bedrijven zoals Hero en Etna. Zo dragen ze bij aan de opbouw van de Nederlandse welvaart.

De Spaanse kunstenaars Carme Nogueira

en Elena Prado hebben vorig jaar op uitnodiging van Stedelijk Museum Breda en Witte Rook onderzoek gedaan naar de herinneringen van deze Spaanse gemeenschap in Breda en de effecten op de stad. Tijdens bijeenkomsten en gesprekken zijn vele foto’s en documenten verzameld, die zijn getoond in de projectruimte NEXT van Stedelijk Museum Breda. Al het verkregen materiaal is opgenomen in het Stadsarchief Breda en vult zo een blinde vlek op in het archief van de stad. In de publicatie en presentaties geven de kunstenaars duiding aan de opgehaalde verhalen en voorzien het onderzoek van context.

De naam van het project en de publicatie, Brieven uit Spanje, is geïnspireerd op de Spaanse krant Carta de España, de krant die in de jaren 70 de verbinding vormde tussen de Spaanse migranten en het thuisland. Deze krant is tevens de inspiratie voor het maken van de publicatie in drie talen (Spaans, Nederlands en Engels) door ferranElOtro .

Tijdens het onderzoek van Nogueira en Prado kwam ook de Spaanse migrantie in Rotterdam in beeld. Op zaterdag 4 december wordt in samenwerking met kunstinstituut Melly de nadruk gelegd op het maatschappelijk engagement van kunstenaars van vroeger en nu. Carme Nogueira en Elena Prado geven meer inzicht in hun project, Hans Abelman gaat dieper in op het ABC-boek dat hij samen met Nelly Soetens in de jaren 70 maakte om migranten Nederlands te leren en kunstenaarsduo Iratxe Jaio en Klaas van Gorkum geven hun visie op de dynamiek tussen de kunstenaar en het sociale domein in het heden. Gemodereerd door Esther van Rosmalen en Marjolein van de Ven. Deze presentatie maakt deel uit van drie evenementen. Het eerste evenement vond plaats in Stedelijk Museum Breda op 31 oktober 2021, waar nader werd ingegaan op de rol van het instituut om de geschiedenis levend te houden.

De publicatie Brieven uit Spanje is onder andere te koop bij Kunstinstituut Melly en Stedelijk Museum Breda en verkrijgbaar in Spaans, Nederlands en Engels. Per stuk € 5,- en € 10,- voor een bundel van drie talen.

Carme Nogueira is een multidisciplinaire kunstenaar die woont en werkt in Vigo, Spanje. Onderzoek naar de identiteit van stedelingen en actuele culturele en politieke kwesties zijn belangrijke uitgangspunten in het werk van Nogueira. Daarbij staat de relatie tussen de beschouwer en het kunstwerk centraal. Dit komt tot uiting in verschillende specifieke projecten waarin ze gebruik maakt van installaties, objecten en samenwerkingsacties in de openbare ruimte.

Elena Prado studeerde Beeldende Kunsten aan de Universiteit van Salamanca, de Gerrit Rietveld Academie in Amsterdam en de Jan van Eyck Academie in Maastricht. Elena Prado vestigde zich in 2003 definitief in Nederland. In haar werk richt Prado zich op het onderzoeken van de veranderingen in ons sociale denken binnen de multiculturele samenleving.

Hans Abelman is kunstenaar en initiatiefnemer en promotor van vele culturele activiteiten in de stad Rotterdam. Ruim dertig jaar was hij verantwoordelijk voor Kunst in de openbare ruimte in de stad Rotterdam. Zijn nieuwste werk, Portret van Wim Mul, werd op 26 september 2021 gepresenteerd in Verhalenhuis Belvédère in Rotterdam.

Iratxe Jaio & Klaas van Gorkum werken sinds 2001 samen, en produceren performances, videos, installaties en publicaties. In hun projecten onderzoeken ze onderwerpen zoals het individueel en collectief gebruik van openbare en privéruimtes. Met documentatie als werkmethode analyseren zij maatschappelijke en politieke kwesties met betrekking tot het alledaagse.

De publicatie is een samenwerking tussen Stedelijk Museum Breda, Stadsarchief Breda en Artist in Residence Witte Rook en de kunstenaars Carme Nogueira, Elena Prado en ferranElOtro. Met ondersteuning van Provincie Noord-Brabant, AC/E PICE mobility fund, Kunstinstituut Melly.