Gemeente Zundert scoort niet slecht in onderzoek financiële positie Nederlandse gemeenten

Van financieel meest gezonde gemeenten met minder dan 25.000 inwoners, staat Zundert op plaats 66 van 129. Dat blijkt uit een rapport van BDO Accountants en Adviseurs: de ‘BDO-Benchmark Nederlandse gemeenten 2020’. De gemeente krijgt van de onderzoekers het rapportcijfer 8.

In de benchmark is onderzoek gedaan naar hoe het gesteld is met de financiële positie van de Nederlandse gemeenten. De onderzoekers hebben bij de financiële analyses van de gemeenten onder meer gekeken naar de jaarrekeningen 2018, naar de begrotingen 2020 en naar analyses van het weerstandsvermogen die de gemeenten voor de begroting 2020 hebben opgesteld. Maar ook naar het geld dat een gemeente in kas heeft om risico’s op te vangen.

Een belangrijke graadmeter naar de financiële gezondheid van een gemeente in het onderzoek, is de solvabiliteit van de gemeente. Dit is de mate waarin een gemeente in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De solvabiliteit wordt berekend op basis van het eigen vermogen en de totale bezittingen van de gemeente. Hoe hoger de solvabiliteit, des te groter de buffer die gemeenten hebben om tegenvallers op te vangen. De solvabiliteit van Zundert is 23%.

En daarmee niet erg hoog.

Daarentegen is de netto schuldquote van Zundert nog betrekkelijk laag. Deze bedraagt in Zundert 25%, tegenover het landelijke gemiddelde voor kleine gemeenten van 37,1%. De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen en het geeft een indicatie van de mate waarin de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie drukken.

De financiële stabiliteit van Nederlandse gemeenten staat onder druk. Met name de invoering van het sociaal domein zet de begroting onder spanning en lijkt er een direct gevolg van. De gemiddelde solvabiliteit van Nederlandse gemeenten daalde de afgelopen jaren fors: van bijna 42% in 2009 tot circa 35% in 2018. De prognose is dat de solvabiliteit van gemeenten vanaf 2020 verder daalt naar nog geen 25% in 2023.

Daar komen dan ook nog de opgaven bij rondom de energietransitie, de woningmarkt en sinds kort de coronacrisis. Dit terwijl gemeenten ook zonder deze crisis al te maken hadden met toenemende tekorten en voor forse uitdagingen en opgaven stonden. Denk aan de woningbouwopgave, de informatiesamenleving, de energietransitie en de inclusieve samenleving. Om deze rollen goed te kunnen oppakken, is financiële bewegingsruimte een minimale voorwaarde. Daar lijkt nu onvoldoende sprake van – onder de oppervlakte lijkt er sprake van een ‘financiële veenbrand’. Aldus de onderzoekers.

Er zal een groot beroep worden gedaan op de weerbaarheid en wendbaarheid van gemeenten en hun bedrijfsvoering. De grote vraag is in hoeverre het Rijk bijspringt en gemeenten helpt om ook deze klappen op te vangen.

Bron: BDO Accountants en Adviseurs